Besparen op feestdagen

Als je in de herfst vast begin kleine cadeautjes te verzamelen, heb je tegen de tijd dat de feestdagen aanbreken een voorraadje. Bovendien spreid je de kosten, zodat het in elk geval voelt alsof het niet zo duur is. Probeer je op een stille avond eens geheel te verdiepen in de persoon die je wilt verrassen. Wacht tot je een goed idee krijgt. Als de ideeën moeten komen tijdens het winkelen laat je je leiden door de drukte, de gekte en het lawaai, en dan koop je uit wanhoop of ongeduld iets onzinnigs.
Waarom is sinterklaas misschien wel het leukste feestje van Nederland? Omdat veel mensen zich dan uitsloven, hun best doen en het land op zijn kop zetten om de allerkleinste kinderen een onvergetelijk feest te bezorgen. De geheimzinnigheid, de spanning, het snoep, het zingen van sinterklaasliedjes, het strooien, de geur van speculaas, de gedichten, het elkaar voor de gek houden. De grootste lol is gratis.

Gratis
Je kunt gratis:

  • kijken naar de aankomst van sinterklaas op tv met een stel buurkinderen en een bakje pepernoten op schoot.
  • naar de intocht in eigen dorp of stad.
  • winkels bezoeken waar de sint zal verschijnen in de komende weken.
  • Feestelijkheden die winkels en banken organiseren: schoen zetten en later gevuld ophalen, kleurwedstrijden enzovoorts.
  • feestelijke etalages met bewegende sinterklazen.
  • sinterklaasliedjes zingen. Leer de oude liedjes uit jouw jeugd aan je kinderen en vraag ze of ze de moderne liedjes die ze op school horen aan jou willen leren.
  • het huis versieren met al de sintfrutsels die de kinderen op school en thuis maken.
  • gedichten maken.

Iedereen kan een leuk gedicht maken
Begin met kritiekpunten, als je die hebt, maar verpak ze in een vriendelijke, humoristische vorm. Beschrijf ook wat je de ander zou gunnen. Tot slot een verwijzing naar het cadeau.

Ook kerst is sfeer
Ren niet naar de winkel om je gek te laten maken met de laatste kerstmode. Haal eerst je eigen kerstspullen tevoorschijn en inspecteer wat je allemaal nog hebt. Maak zelf kerststukjes. Spoor kerst cd’s op, draai ze regelmatig en zing lekker mee. Zorg dat het ruikt naar kerstmis: dennengeur, sinaasappel, kaneel. Je kunt een sinaasappel met een rood lint ombinden, en in een leuk patroon besteken met kruidnagelen. Vervolgens ophangen; dat staat mooi en ruikt lekker. Laat kaarsjes branden. Begin zo laat mogelijk, liefst vlak voor kerst, aan de echte kerstmetamorfose. De kerstartikelen worden vlak voor kerst vaak al afgeprijsd en ook de bloemenhandelaar laat dan de prijzen zakken.

Kerstcadeaus
Geef een enkel wat groter cadeau en een leuk aantal kleine. En beheers jezelf: geef niet te veel. Als je tijdens het inpakken merkt dat je toch te veel hebt ingekocht, bewaar dan een deel voor de verjaardag of andere gelegenheden. Zoek cadeaus waar het kind echt iets mee kan, zoals constructiespeelgoed, een bordspel of iets van de verlanglijst. Vermijd speelgoed met batterijen: dat blijft geld kosten. Slecht voor milieu en portemonnee. Je hoeft geen sokken en onderbroeken te geven, maar een paar dingen die toch nodig zijn mogen best. Een goede pen, een schrift voor school, goede potloden, gekleurd papier. Leuk en nuttig: fluorescerende armband voor over de jas, waarmee kinderen beter opvallen in het verkeer. Bij Xenos zijn spanen doosjes te koop, rond, ovaal of hartvormig, die je toepasselijk kunt beplakken of beschilderen. En kruiken met een lekker zacht fleece hoesje, voor minder dan 3 euro. Doe er een gedicht bij over warme gevoelens voor de ontvanger. En misschien een opmerking over dat de kachel wat lager kans, als de voeten en het hart maar warm zijn. De wereldwinkel verkoop originele, authentieke, vaak handgemaakte producten, afkomstig uit niet-westerse culturen. Bijvoorbeeld producten van Mexicaanse koffieboeren, Balinese houtsnijders of Thaise keramisten. Vaak heel mooi en in verhouding niet duur.

Cadeautip volwassenen
Dure lekkernijen zoals taarten, paté, compotes, chutneys en zelfs bonbons kun je heel goed zelf maken, voor een fractie van de winkelprijs. Aan ouderen of mensen die alles al hebben kun je een paar uur van je tijd aanbieden. Om samen klussen in hun huis aan te pakken, of iets anders te doen dat steeds wordt uitgesteld. Het is ook weer een goede stok achter de deur om een afspraak te maken, wat wegens drukke levens vaak wordt uitgesteld.
Kijk eens rond bij een weggeefwinkel. Die worden gerund door vrijwilligers. Je kunt er bruikbare overtollige spullen brengen, en dus ook gratis winkelen. De meeste winkels hebben een limiet, je mag bijvoorbeeld maximaal 5 spullen meenemen. Ze zijn voor iedereen. Misschien dat je er nog iets kerstsfeerverhogends tegenkomt wat je goed kunt gebruiken.

Tips voor een voordelig kerstmenu

  1. Ga winkelen in je eigen keukenkast, gebruik lekkere gekke blikjes en potjes voordat ze over de datum zijn. Als je een traditioneel kerstpakket met lekkere hapjes hebt gekregen, gebruik daar zo veel mogelijk van.
  2. Gebruik recepten ter inspiratie, volg ze niet naar de letter. Je kunt de allerduurste ingrediënten weglaten of vervangen door voordelige. Vervang peer door appel, sinaasappel door mandarijn, bosuitjes door prei of uit, champagne door cider, oesterzwammen door champignons enzovoorts. Maak op wat je nog vers hebt liggen.
  3. Traditionele groenten zijn helemaal in. Met spruitjes en rode kool zit je altijd goed. Rode en witte kool zijn in diverse supermarkten in de aanbieding. Je kunt de hele kool op een koele plaats weken en bewaren. Rode kool kan een dag voor het feestmaal worden klaargemaakt met appel en wat kruidnagelpoeder. Past uitstekend bij wild.
  4. Een voordelige een lekkere basis: aardappels. Kook schoongemaakte aardappels in de schil en snijd ze in schijven. Frituur ze in zonnebloemolie, bestrooi met grof zeezout. Of snijd een kilo ontdooide diepvriespatat in kleine blokjes en frituur die. Of snijd de patat nog iets kleiner en bak er in de koekenpan met blokjes spek, gesnipperde uit en knoflook lekkere rösti van. Kun je van tevoren maken en op de dag zelf in de oven verwarmen.
  5. Toetje: eenvoudig roomijs waar je naar smaak kaneel, stukjes noot of fijngeraspte overgebleven chocoladeletters, doorheen roert. Met zelfgeklopte slagroom.

Kerstukjes
Je kunt vroeg in de winter vast de kerstdoos tevoorschijn halen en die eens inspecteren. Sta je er van te kijken hoeveel kerstspullen en prullen je nog hebt? Waarschijnlijk wordt de helft al jaren niet eens gebruikt. Je kunt de inhoud eens sorteren. Maak een apart tasje met spullen die je kunt gebruiken voor het maken van kerststukjes. Een van de goede voornemens voor het nieuwe jaar: geen nieuwe kerstartikelen kopen.
Zelf kerststukjes maken is leuk, makkelijk en voordelig. Nodig: een mandje of schaaltje, een blokje oase, wat kerstgroen, wat besjes, kastanjes of eikels en wat kerstfrutsels uit de kerstdoos. Steek eerst zo laag mogelijk rondom wat takjes in de oase, daarna wat takjes schuin omhoog in het midden. Snijd een punt aan de onderkant van een kaars zodat je hem makkelijker in de oase kunt steken. Daarna nog wat kleur ertussen met besjes en/of kerstfrutsels en je bent klaar.

Boom of geen boom
De kunstboom heeft voordelen. Het is beter voor het milieu en op termijn goedkoper. Als je ervoor kiest, stel de aankoop een paar weken uit; na de kerst zijn ze goedkoper. Als je graag een echte boom wilt hebben hoef je niet per se een hele boom aan te schaffen. Met een paar dennen-, sparren- of coniferen- takken kun je de hele kamer in kerstsfeer brengen. Span een stevig sisaltouw van de ene hoek van de kamer naar de andere. Van tevoren heb je de takken in kleinere takjes geknipt en om de 40 centimeter een lusje in het touw geknoopt. Het touw hang je eerst laag om de versieringen makkelijker aan te kunnen brengen. In elk lusje steek je een stukje kersttak. Het andere uiteinde van de tak maak je vast met een bindijzertje. Je kunt een lang snoer met lichtje om het touw en de takken draaien. Wat kerstballen ertussen, ontvangen kerstkaarten perforeren en met een rood lintje aan de slinger hangen. Maak van de allerkleinste takken en spullen uit de kerstdoos kerststukjes.

Kaarten en kleding
Je hebt mensen die per kaart aankondigen voortaan geen kaarten meer te sturen, onder andere vanwege de papierverspilling. Soms krijgen ze reactie van mensen die het zelfde gaan doen. Anderen drukken de kosten door zelf kaarten te maken met creatief knip-, plak-, schilder- of borduurwerk. Of ze sturen een vakantiefoto of een speciaal voor de gelegenheid geschoten plaatje. Vaak voordeliger dan de luxe, gekochte kerstkaart. De echte hergebruikers knippen van dubbele kerskaarten die ze hebben ontvangen de onbeschreven helft af en versturen die zelf. Ook wordt er steeds meer gebruik gemaakt van de mogelijkheid goede wensen per e-mail over te brengen. Er zijn wenskaartsites waar je kunt kiezen uit alle mogelijke kerstmails, compleet met filmpjes en muziek. Als je beslist nieuwe kerstkleding wilt, probeer dan iets te vinden wat je ook bij andere gelegenheden kunt dragen. Het loont ook zeker de moeite voor kerstkleding bij tweedehandswinkeltjes rond te neuzen. Deze hebben bijna allemaal een flinke collectie kerskleding. Van zwart tot uitbundige rode glitters, dasjes, jasjes en tasjes.

Oud en nieuw
Bij oud en nieuw hoort champagne, althans, wat vooral bij het feest hoort is een stevige groene fles met een knalkurk. Je kunt overwegen een echte op eikenhout gerijpte Krug te nuttigen; een fles kost rond de 130 euro. De voordeelsuper komt rond deze tijd ook met bubbeltjeswijn, die geen champagne mag heten maar er wel zo uitziet en heel aardig smaakt.

Oliebollen
Oliebollen zijn te koop bij de plaatselijke gebakkramen. De prijzen lopen zo’n beetje gelijk op. Ze variëren van 60 tot 80 cent per bol (als je er 10 koopt in de aanbieding)  Ondanks de geringe prijsverschillen verschilt de kwaliteit enorm, zoals ieder jaar blijkt uit de beruchte oliebollentest van het Algemeen Dagblad. De kwalificatie die aan de bollen wordt gegeven loopt uiteen van een 10 voor de smaak tot aan iets wat niet verkocht zou mogen worden. De keurmeesters nemen de kant-en-klaarbollen uit de supermarkt niet mee in hun test. Bij de voordeelsuper betaal je ongeveer 2 euro voor 10 bollen. En die prijzen ze vlak voor sluitingstijd nog af ook. Maar het voordeligst en lekkerder ben je toch af als je zelf gaat bakken.
Maak van bloem, lauwe melk en gist een beslag en laat het op een warme plek (ideaal is 26 graden) 3 kwartier rijzen, met een theedoek erover. Leg rozijnen in kokend water en snijd appels in kleine stukjes. Roer appel en rozijnen door het beslag. Verwarm de olie totdat er een lichte damp uit opstijgt en steek 2 lepels even in de hete olie voordat je een bolletje beslag opschept en in de pan laat glijden. Niet meer dan 4 bollen tegelijk, na korte tijd bakken de bollen omdraaien. Laat ze goed uitlekken. Bestrooi ze dan met poedersuiker.
Je kunt poedersuiker ook zelf maken met een oude elektrische koffiemolen die al lang niet meer  gebruikt is. Ken je iemand van wie je er 1 kunt lenen? Een paar scheppen suiker heel kort, enkele seconden, malen in de koffiemolen. Een kilo gewone suiker kost ongeveer 75 cent, poedersuiker 2,60 of meer. Dat is meer dan 3 keer zo duur. Dus strooi lekker een extra schep over de oliebollen.

Vuurwerk
Als je niet zo van vuurwerk houdt dan heb je eigenlijk geluk. Je bespaart elk jaar een groot bedrag door het niet te kopen. Nog goed voor het milieu ook. Je kunt vanachter het raam ook naar het vuurwerk kijken, ook als je wel van vuurwerk houdt. Je hoeft het toch niet af te steken? Ernaar kijken is toch ook leuk? Als je kinderen hebt die heel graag de spanning van het zelf afsteken willen ervaren, wordt het lastiger. Het loont de moeite op tijd folders te verzamelen bij een paar verkooppunten en prijzen te vergelijken. Exact dezelfde rotjes zijn bij de ene zaak 2 keer zo duur als bij de andere. Grote zaken hebben vaak bestelformulieren, die de kopers dwingen goed over de aankoop na te denken. Die formulieren zijn rond deze dagen wel te krijgen bij de verschillende verkooppunten.

Mee met ov
De afgelopen jaren kon je in de nacht van oud en nieuw gratis met de trein, een leuke actie van de spoorwegen samen met Heineken. Het is natuurlijk niet zeker of ze die actie elk jaar herhalen. Als het wel doorgaat: het aanbod geldt van 1.00 uur ’s nachts tot 6.00 uur op nieuwjaarsochtend. Je kunt alleen gratis met de trein als je beschikt over een kaartje dat je van tevoren kunt aanvragen via www.heineken.nl, of door ‘trein’ te sms-en naar 4411. Je krijgt maximaal een kaartje per persoon.

Carnaval
Optochten zijn natuurlijk leuk en gratis te bekijken. Voor liefhebbers die het feest nooit zullen overslaan valt er in elk geval te besparen op carnavalskleding. Als je geen zin hebt pakjes en uniformen te kopen voor de kinderen, kun je verschillende soorten kleren in tweedehandswinkels op de kop tikken. Je kunt ook van alles zelf maken, als je daar handig in bent natuurlijk.

Halloween
31 oktober is het Halloween. Er komen steeds meer volksfeesten bij. Op zichzelf geen probleem, alleen moeten wij van de commercie op steeds meer dagen speciale producten kopen. Overal zijn in die tijd plastic en stenen namaakpompoenen te vinden. Er zijn voor de bespaarder 2 mogelijkheden. Je kunt het links laten liggen en houd je, op je eigen manier, aan de ouderwetse feestdagen.
Je kunt er ook voor kiezen om er wel aan mee te doen, maar tegen zo min mogelijk kosten. Had je nog een pompoen voor bij het herfsttafereeltje op tafel? Misschien kun je daar nu ogen en een mond uitsnijden. Of koop daarvoor een echte hokkaidpompoen. De pulp is perfect om soep van te maken. Eetbare pompoenen zijn bij Turkse winkeltjes, op de markt en in reformhuizen te vinden. De vruchten met een dikke steel zijn meestal geschikt om te eten, terwijl die met een dunnere vaak bedoeld zijn voor decoratie. Let er goed op dat er geen gaatjes of sneetjes in de pompoen zitten, en dat de buitenkant gaaf is.

Het maken van een Halloweenpompoen
Met een scherp mes het kapje van de pompoen weghalen. Uithollen met een stevige lepel of ijsschep is het makkelijkst. Ga door tot er wanden van zo’n 2 centimeter dik overblijven. De draden en pitten moeten er zoveel mogelijk worden uitgeschept. Pompoenen hebben, zodra er zuurstof bij komt, een korte levensduur en rotten snel. Bestrijk de binnenkant daarom met azijn. Laat de pompoen even drogen en kies dan de mooiste kant om er met een watervaste stift de vormen op te tekenen die je uit wilt snijden. Er bestaan speciale pompoenzaagjes hiervoor, maar met een scherp kartelmesje lukt het ook wel. Waxinelichtje erin en klaar is de feestpompoen. De overgebleven pitten wassen in een zeef en op een krant laten drogen.